poprawki powierzchniowe

Wpływ jonosfery na pomiary GNSS

Jonosfera to zjonizowana warstwa atmosfery występująca powyżej 50-60 km nad powierzchnią Ziemi. Sygnał radiowy przechodząc przez nią ulega zniekształceniu. W przypadku sygnałów GNSS
zniekształcenie powoduje, że odległość zmierzona do satelity różni się względem jej rzeczywistej odległości geometrycznej. Tę rozbieżność nazywamy błędem jonosferycznym. Jego wartość zależy
od ilości wolnych elektronów na drodze sygnału i może wahać się od kilku do kilkudziesięciu metrów. Poszczególne sygnały satelitarne, wykorzystywane w pomiarach GNSS, są zniekształcane w różnym stopniu gdyż wielkość samego zniekształcenia zależy od częstotliwości danego sygnału.

Głównym źródłem jonizacji atmosfery jest promieniowanie słoneczne. Od godzin porannych wskutek promieniowania słonecznego wzrasta tempo procesu jonizacji i zwiększa się ilość swobodnych elektronów. Oprócz zmian dobowych jonosfery występują jej zmiany sezonowe, za które odpowiadają pory roku oraz zmiany długookresowe, związane z 11-letnim cyklem aktywności słonecznej.

Subiektywne odczucie ludzkie nie pozwala określić na podstawie pogody z jakimi zaburzeniami jonosferycznymi użytkownik odbiornika GNSS będzie się mierzyć w terenie. Określenie tego wpływu należy do jednego z wielu zadań stacji referencyjnych, które stale rejestrują sygnały pozycyjne. Każdy użytkownik sieci TPI NETpro ma dostęp do map zaburzeń jonosferycznych, które pozwolą ocenić stopień utrudnień, mogących pojawić się w czasie pomiaru w terenie, a tym samym podjąć racjonalną decyzję dotyczącą organizacji pracy.

Poniżej zamieszczono mapę zaburzeń jonosferycznych z godzin porannych w dniu 28.02.2017. Stopień zaburzeń jonosferycznych jest na bieżąco aktualizowany. Pomiary RTK najbezpieczniej jest wykonywać w obszarze pokrytym kolorem zielonym. W miarę wzrostu zaburzeń jonosferycznych, a tym samym potencjalnych utrudnień, kolor mapy będzie zmieniał się godnie z przedstawioną skalą barwną.

obraz mapy zaburzeń w jonosferze, TPI NETpro

 

Dla porównania, poniżej przedstawiono jedno z archiwalnych stanów jonosfery, zarejestrowanych podczas burzy magnetycznej w czerwcu 2015 r.

efekt działania burzy słonecznej na pracę z GNSS

Stan jonosfery można sprawdzić za pomocą witryny internetowej http://global.topnetlive.com/ oraz aplikacji na telefony komórkowe: Android, iOS. Logowanie odbywa się za pomocą tych samych danych co odbiór poprawek w terenie.

Skanowanie mobilne – część 2

Tym razem o bezpieczeństwie pracy. Praca w terenie z systemem mobilnym wiąże się z wieloma ograniczeniami. Po pierwsze wartość sprzętu to ponad milion złotych. Cały czas samochód ze sprzętem musi być pod nadzorem. System Topcon IP-S3  został zaprojektowany do jednoosobowej obsługi – to bardzo duże udogodnienie ale też nie zwalnia z czujności. Proszę sobie wyobrazić operatora który trzyma w rękach 18 kg (tyle waży system Topcon IP-S3) i ma świadomość wartości tego sprzętu. Dobry operator (a takiego posiadamy w naszym zespole TPI Mobile Mapping Team) wie, że sprzęt jest tylko sprzętem – klient czeka na zamówione dane ! to jest prawdziwa wartość. Po 30 minutach pracy systemem Topcon IP-S3 pozwala na zarejestrowanie 20 km np. drogi a po kolejnych 2 godzinach będziemy mogli dostarczyć materiał dla klienta z którego wygenerujemy (lub Klient) przekrój poprzeczny w dowolnym objętym rejestracją miejscu.

W trakcie pracy operator systemu (w naszym zespole Łukasz) musi bardzo uważać na otoczenie – krótko pisząc musi być przede wszystkim kierowcą a dopiero później „mierniczym”. System Topcon IP-S3 został zaprojektowany w taki sposób aby nie była konieczna żadna obsługa systemu podczas rejestracji danych. W zasadzie do póki nie „wysypie” się Windows, spokojnie jedziemy i uważamy aby nikogo po drodze nie uszkodzić.

Zdarzają się jednak sytuacje nie przewidziane w żadnej instrukcji obsługi i musimy sobie radzić w zależności od okoliczności. Łódź – ulica Piotrkowska to miejsce gdzie nasz Kolega Artur posiwiał – w trakcie pracy z systemem „ktoś” usiłował do niego strzelać z broni krótkiej – mamy to zarejestrowane :

Okolice granicy z Ukrainą – kolejka tirów i dziewczyna naszego Kolegi Łukasz „pilnująca” stacji bazowej. Niestety nie dla wszystkich była to praca związana ze skanowaniem mobilnym. Panowie kierowcy regularnie składali propozycje towarzysko – matrymonialne. Dodatkowej pikanterii dodawała stojąca tyczka z odbiornikiem GNSS – panowie kierowcy tirów jednoznacznie zinterpretowali to jak przenośny terminal płatniczy !.

Zdarzają się też sytuację bardzo dziwne – na widok naszego samochodu z systemem Topcon IP-S3 ludzie uciekają do lasu pozostawiając np. rower przy drodze. My nie mamy alkomatu na pokładzie !

Ale najbardziej przyjemne są sytuacje kiedy ludzie podchodzą i fascynują się technologią którą my mamy do dyspozycji – to jest bezcenne uczucie i największa satysfakcja z pracy.

Chcesz poznać nasz system Topcon IP-S3 ? – zadzwoń lub napisz na adres orbit@tpi.com.pl

ps. ciekawe co myślał człowiek strzelający do Kolegi Artura ? może mały quiz ?